Geschiedenis

Raad voor Cultuur pleit voor gelijkwaardige samenwerking in beheer koloniale archieven

WILLEMSTAD – De Nederlandse Raad voor Cultuur heeft op 25 maart zijn advies ‘Omgaan met gedeelde bronnen van het koloniale verleden’ gepresenteerd aan staatssecretaris Gräper-van Koolwijk. Het rapport benadrukt de noodzaak van een gelijkwaardige omgang met koloniale archieven en documentaire collecties, met erkenning van het onrecht dat in het verleden is aangedaan aan voormalige koloniën.

Het advies stelt drie kernprincipes voor: erkennen van historisch onrecht, streven naar herstel waar mogelijk, en voorkomen van nieuw of voortdurend onrecht. Door archieven toegankelijk te maken in samenspraak met belanghebbenden, kunnen deze doelen worden nagestreefd. Dit zou niet alleen onrecht helpen voorkomen maar ook de studie van eigen geschiedenis voor iedereen mogelijk maken.

De Raad voor Cultuur adviseert verder dat Nederland in dialoog gaat met de betrokken landen om ervoor te zorgen dat koloniale archieven wereldwijd vindbaar en bruikbaar zijn, waarbij gedeeld cultureel en/of moreel eigendom wordt erkend. Voor restitutieverzoeken wordt de oprichting van een onafhankelijke commissie met nationale en internationale experts voorgesteld, waarbij maatwerk voor elk verzoek noodzakelijk is.

Het advies omarmt het gedachtengoed van transitional justice, waarbij gemeenschappen kunnen herstellen van mensenrechtenschendingen door waarheidsvinding, het recht doen aan slachtoffers en hun nazaten, en het voorkomen van herhaling van onrecht. De Raad benadrukt dat de kwestie rond het herstel van onrecht een ethische is, boven een juridische.

De commissie die het advies voorbereidde, bestaat uit experts op het gebied van cultureel erfgoed en koloniale geschiedenis, waaronder Dagmar Oudshoorn (voorzitter), Leo Balai, Deirdre Carasso, Michael Karabinos, Wim Manuhutu, en Matthias van Rossum. 

Deel dit artikel